Poprawna forma to „na co dzień” – trzy osobne wyrazy. Zapis „na codzień” jest błędem ortograficznym w każdym kontekście.
Dlaczego piszemy „na co dzień” osobno?
„Na co dzień” jest wyrażeniem przyimkowym złożonym z trzech odrębnych części mowy: przyimka na, zaimka co oraz rzeczownika dzień. Każdy element zachowuje własną postać, dlatego zapisujemy je rozdzielnie.
O takim zapisie decyduje zasada konwencjonalna. Oznacza ona, że pisownia została utrwalona jako obowiązująca i nie wynika bezpośrednio z wymowy ani z podobieństwa do innych wyrazów. W tym przypadku nie ma podstaw, by łączyć poszczególne części w formę „na codzień”.
Błąd często powstaje przez skojarzenie ze słowem „codziennie”, które zapisujemy łącznie. Podobne znaczenie nie oznacza jednak takiej samej pisowni.
„Na co dzień” a „codziennie”
Oba wyrażenia mogą być bliskie znaczeniowo, ale pełnią inną funkcję i nie zawsze można używać ich zamiennie:
- „na co dzień” – wyrażenie przyimkowe oznaczające zwykle, zazwyczaj lub w typowych okolicznościach
- „codziennie” – przysłówek oznaczający każdego dnia
Zdanie „Na co dzień pracuję zdalnie” informuje o zwykłym trybie pracy, ale nie musi oznaczać, że praca odbywa się każdego dnia. Z kolei „Codziennie pracuję zdalnie” wskazuje na powtarzalność każdego dnia.
Przykłady poprawnego użycia
Poprawny zapis wygląda tak:
Na co dzień pracuję w biurze.
Nie noszę tej sukienki na co dzień.
Na co dzień korzystam z komunikacji miejskiej.
Na co dzień staram się jeść mniej słodyczy.